W związku z obchodzonym niedawno Światowym Dniem Wolności Prasy Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich zwraca się do wszystkich osób i instytucji związanych z szeroko pojętym rynkiem medialnym o wspólne działanie na rzecz tworzenia rzetelnych, pluralistycznych i odpowiedzialnych mediów w Polsce.
Katastrofalny dla wolności mediów czas komunizmu szczęśliwie mamy za sobą. Nowe czasy przyniosły jednak nowe problemy i wyzwania. Do tej pory bez pozytywnych efektów polski świat mediów zmaga się z problemem upartyjnienia mediów publicznych, a także z efektami ich traktowania, jako politycznego łupu. Choć co do tego, iż tak się dziej panuje szeroka zgoda opinii publicznej – nie widać działań, które mogłyby tę sytuacje zmienić.
Ponadto obecnie, gdy proces zanikania mediów regionalnych przejmowanych i uniformizowanych przez wielkie koncerny medialne, albo wręcz likwidowanych, postępuje w Polsce w coraz szybszym tempie, widać jasno, że zagrożeniem dla wolności słowa może być nie tylko polityka, ale i pieniądze, a także traktowanie wolnego słowa jak towaru, takiego samego, jak każdy inny. Kryzys finansowy dotyka w pierwszej kolejności mniejsze media regionalne, bądź lokalne, których wkład w tworzenie samorządnego, demokratycznego społeczeństwa jest nie do zastąpienia. W tej trudnej sytuacji bywają one szczególnie podatne na naciski polityczne i lobbystyczne.
Trudno też mówić o prawdziwie wolnych mediach, gdy wyłącznym celem znacznej części z nich staje się przyniesienie jak największego zysku dla właścicieli, a ich działania nie są przy tym korygowane wymogami fachowymi i etycznymi. Owocuje to zalewem treści społecznie mało istotnych oraz niesprawdzonych, byle sensacyjnych i skandalicznych.
Nie sprzyja dostarczaniu, rzetelnej i pogłębionej informacji, sytuacja, gdy poważna część dziennikarzy pracuje na tzw. „umowach śmieciowych”, a za swój etyczny problem uważa utratę poczucia sensu uprawianego zawodu.
Nadal nie zostały też zlikwidowane bariery instytucjonalne i prawne dla funkcjonowania wolnego słowa. W tym kontekście Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich po raz kolejny apeluje o zlikwidowanie artykułu 212 Kodeksu Karnego, który zdaniem Stowarzyszenia i wielu innych organizacji stoi w sprzeczności z prawem do wolności wypowiedzi.
Jednocześnie SDP rozumie, że pojęcie „wolność” musi być równoznaczne z pojęciem „odpowiedzialność”. Dziennikarze nigdy nie powinni zapomnieć o tym, że - parafrazując słynne hasło – nie ma wolności słowa bez odpowiedzialności za słowo.
Wolność słowa jest jednym z największych osiągnięć Polski po 89 roku. Musimy dołożyć wszelkich starań, by została ona zachowana i by polityczne i ekonomiczne naciski nie zastępowały skutecznie cenzury. Bez naprawdę wolnych mediów nie ma mowy o działającej demokracji.
Zarząd Główny Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich
3 maja 2012
