W „Maju na Foksal” były już gorąca dyskusja o wolności w mediach społecznościowych, spotkanie historyczne i poetyckie, a w czwartek, 17 maja, przyszedł czas na akcent naukowy. Bohaterką wieczoru była – metrologia – nauka, jak się okazuje, bardzo ważna, ale i bliżej nieznana. W pasjonujący sposób opowiadał o niej jeden z największych ekspertów w tej dziedzinie dr Włodzimierz Lewandowski, prezes Głównego Urzędu Miar.
Dr Ewa Urbańska, dziennikarka, popularyzatorka nauki, wprowadzając gości w klimat spotkania podkreśliła, że wszystkie nowoczesne technologie opierają o postęp w miarach. Dokładność mierzenia pozwala bowiem tworzyć coraz bardziej precyzyjne przedmioty. – Kraje, które mają rozwinięte instytuty pomiarów przodują w nowych technologiach – zauważyła.
- Fundamentem państwa są pieniądz i miara – rozpoczął swój wykład dr Włodzimierz Lewandowski. Przybliżył historię Głównego Urzędu Miar. Powstał on w 1919 roku, a więc tuż po odzyskaniu przez Polskę niepodległości. Instytucja, która niebawem będzie obchodziła swoje 100-lecie, stoi przed wielkim wyzwaniem. W tym roku bowiem, na Międzynarodowej Konferencji Miar w Wersalu, nastąpi redefinicja podstawowych jednostek miar układu SI. Jak zauważył prezes GUM, rewolucję w miarach wymusza postęp technologiczny. Dr Lewandowski opowiedział jak zmieniały się w historii definicje podstawowych jednostek, takich jak metr czy kilogram. Szczególnie ciekawy jest przykład tego ostatniego. Dotychczas definiowany on był w oparciu o wzorzec wykonany ze stopu platyny z irydem przechowywany w Sevres pod Paryżem. Nowa definicja kilograma będzie wykorzystywała osiągnięcia fizyki kwantowej i opierała się o stałą Plancka. – Pojawia się tylko jeden problem: jak to teraz wytłumaczyć dzieciom w szkołach – zauważył prezes GUM. – Może dziennikarze, którzy mają łatwość doboru słów, nam pomogą.
Edukacja to jedno z licznych zadań GUM, dr Lewandowski przybliżył jeszcze inne. - Do tej pory GUM ograniczał się często do ustalania przepisów, teraz chcemy to zmienić – zapowiedział prezes. Jego zdaniem instytucja ta powinna m.in. wspierać polskie firmy. Podał przykład zamówienia specjalistycznego urządzenia - próżniowego komparatora masy - w radomskiej fabryce wag Radwag. – Dzięki temu firma ta zdobyła rozgłos na całym świecie – podkreślił prezes Lewandowski. Wspomniał też o społecznej funkcji urzędu, który włączył się np. w prace nad precyzyjnym pomiarem prędkości samochodów. Złe wyniki pomiarów policyjnych mierników nieraz były bowiem przyczyną wielu problemów. Z prac prowadzonych przez GUM korzystają też medycyna i wojsko.
Wykład dr Włodzimierza Lewandowskiego stanowił zaledwie wstęp do fascynującego świata metrologii, która stoi właśnie u progu wielkiej rewolucji. – Redefinicja jednostek układu Si będzie dużym wyzwaniem intelektualnym, ale w codziennym życiu na szczęście będzie niezauważalna – podkreślił prezes GUM.
jka


